Zabytkowa Elektrownia wodna w Niedalinie


Elektrownia wodna w Niedalinie została zbudowana w latach 1911-12 przez ówczesnego właściciela tych ziem rotmistrza Kartz'a von Kameke (niem. nazwa Radue Uberlandzentrale Heyka G.m.b.H). Polska nazwa jeziora Hajka i niemiecka nazwa elektrowni Heyka powstała od nazwisk głównych udziałowców spółki: von Heydebreck'a i von Kamecke'a.

Pierwotnie elektrownia ta miała służyć jako podszczytowa, o czym świadczy czwarta wolna turbinownia. Elektrownia pracuje jednak jako przepływowa, z niewielką możliwością retencji w jeziorze Hajka (o pow. 90 ha) wystarczającej na około 18-godzinny przepływ średni. W trybie awaryjnym obiekt ma do dyspozycji otwarcie śluz umieszczonych na jazie elektrowni w sytuacji zbyt wysokiego poziomu wody. Posiada trzy turbiny Francis'a firmy Voith (z lat 1912-14) o łącznej mocy 1,1 MW oraz generatory firmy AEG z 1913 roku. Obiekt został przejęty po II wojnie światowej przez Polskę Ludową w roku 1947 na mocy Orzeczenia Ministra Przemysłu i Handlu H. Minc'a.

W roku 1940 doszło do katastrofy. Panowały wtedy bardzo silne mrozy. Z początkiem marca stało się bardzo ciepło i śnieg zaczął bardzo szybko topnieć. Kierownik elektrowni w Niedalinie otworzył wszystkie wirówki, ale ponieważ lustro wody wzniosło się mimo to, woda przelała się. Jednak tafle lodu grubości 40 cm nie mogły opuścić jeziora. Zalewany był przez wody Radwi, tworzyły się przegrody. Tak samo niedaleko młyna Niedalino, gdzie woda zabrała składowane drewna i tarcicę. Okręgowa elektrownia w Białogardzie poleciła znowu zamknąć śluzy. Około 6km powyżej zapory w Rosnowie środki ostrożności nie zostały zachowane. Stan wody był tak wysoki, że lód wzniósł się nad tamę i w ciągu godziny oderwał się. Tama wysoka jest na 12m, lustro wody spiętrzyło się na wys. 10 m . Sztuczne jezioro przelało się, jednak nie nad koroną tamy. Około 30 m powyżej woda utorowała sobie w piasku prędko rozszerzony rów. W czasie powodzi w marcu 1940 roku spowodowanej przerwaniem tamy w Rosnowie, została całkowicie zalana. Wszelkie naprawy uszkodzeń w elektrowni zakończono w 1944 roku. Elektrownia do tej pory jest wciąż czynnym zabytkiem techniki, posiadającym oryginalne wyposażenie jeszcze z czasów budowy.

Elektrownia w Niedalinie była na bieżąco remontowana. W roku 1965 ze zbiornika wodnego spuszczono całą wodę. Przeprowadzono prace oczyszczeniowe i sprawdzono stan techniczny infrastruktury. Na początku lat 70-tych po dokładnych ekspertyzach, które wykazały, że pod płytą fundamentową budynku elektrowni rozgęścił się grunt, zdecydowano się dokonać naprawy metodą wstrzykiwania betonu. Wywiercono otwory przez fundament, i beton wpompowano w grunt. W roku 1993 spuszczono wodę z jeziora przy okazji remontu kanału w Rosnowie.

W 2014 roku firma PGS Olszewscy przeprowadziła remont betonów jazu elektrowni. W maju 2015 roku rozpocznie się remont elektrowni w postaci wykonania odwodnień (drenaży) zapory. W tym samym czasie będzie przeprowadzana modernizacja części elektroenergetycznej elektrowni z zachowaniem niektórych historycznych elementów. W październiku 2015r. spółka JM-Tronik poinformowała że dostarczy do 10-polową rozdzielnicę SN 17,5 kV typu MultiCell oraz sześć szaf generatorowych i wyprowadzenia mocy dla obiektu Elektrownia Wodna Niedalino. Pola rozdzielcze zostaną wyposażone w wyłączniki próżniowe typu VC-1 i będą współpracować ze sterownikami polowymi typu megaMUZ-2.


Monitor Polski z 1947 roku z informacją o przejęciu przez państwo elektrowni wodnej Radue Uberlandzentrale Heyka G.m.b.H Katz v. Kameke - Nedlino (Niedalino) Budowa Elektrowni wodnej w Niedalinie w 1911r. - fot. nieznanego autora Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. zdjęcie do kalendarza na 2010 rok wykonane przez Beatę Lubczyk Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2014) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2014) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Scypionus (2015) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. dzięki uprzejmości Pana Jerzego Kifner z P.R.E. Spirex-Energetyka Sp. z o.o. z Redy Prace remontowe w postaci wykuwania betonów w Elektrowni wodnej Niedalino - fot. PBS Olszewscy Prace remontowe w postaci piaskowania betonów w Elektrowni wodnej Niedalino - fot. PBS Olszewscy Prace remontowe - przygotowanie ścian w Elektrowni wodnej Niedalino - fot. PBS Olszewscy Prace remontowe - tokretowanie jazu Elektrowni wodnej Niedalino - fot. PBS Olszewscy Elektrownia wodna w Niedalinie lata 50-te - fot. archiwum Robura Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Andrzej Hyckowian (2016) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Andrzej Hyckowian (2016) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Andrzej Hyckowian (2016) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Andrzej Hyckowian (2016) Elektrownia wodna w Niedalinie - fot. Andrzej Hyckowian (2016)


galeria 1  2  3  4  Morsy  Św.Patryk  Sprzątanie  KS Rossa  Zawody  Festyn  Remont dachu  Dni Karpiowe  Blok-widmo  Kamerka  Zawody'06  Okna'06  Przycinka'07  Karaoke'07  Zawody'07  01.05.07  Piknik'07  Karaoke 07.2007    Piknik sierpień'07  Andrzejki'07  Dzień Kobiet'08  Pożar'08  Piknik lipiec'08  15-lat Gospody    2 elt'08  Cyrk'08  Festyn'08  cd.2 elt'08  Kolejka'08  Spod Strzechy'08  Sylwester'08  Ślubowanie OSP  Piknik'09  Spod Strzechy'09  WOSP'10  Dzień Kobiet'10  Krępa  Turniej  Spod Strzechy'11  Dzień Dziecka'11  Siemionalia'11  Drwale'11  Płetwonurkowie  Siatkówka'11  Strongman'11  Integracja'11  Dożynki  11.11  Jasełka  WOSP'12  Spod Strzechy'12  Dzień Kobiet'12  majówka'12  Polska-Czechy'12  Michałek'12  50-lecie  bieg'13  Amelka  Zawody 01.09.13  Zawody 08.09.13  Ugotowani  11.11.13  Mikołaj '13  Leśnik  Spławikowe  Koniec sezonu  Ciuchcia  Młyn Niedalino  Elektrownia Niedalino

mouseover